Artikels Biografieën

Edgar Allen Poe, de voorvader van het mysterieverhaal

Edgar Allen Poe, de Stephen King van de negentiende eeuw

 

Voor velen is deze auteur heden ten dage een illustere onbekende, zij het niet dat men zijn naam heeft gezien op een aftiteling van een film, inderdaad zijn werken zijn beter bekend dan de man die ze het leven gaf. Bij Poe denkt men aan moordenaars, krankzinnige psychopaten en geheimzinnige vrouwen die terugkeren over de grens van de dood heen. Velen weten niet dat hij één van de meest diverse auteurs is van zijn tijd, hij schreef ontelbare klassiekers en wordt aanzien als de vader van het moderne detective verhaal. Hoe Gothic, luguber en donker zijn werken waren zo mooi en verhelderend was zijn talent als poëet.

 

Biografie

In 1809 zag Edgar Allen Poe het levenslicht in Boston, Massachusetts als zoon van theateracteurs. Een jaar later liet zijn vader de familie in de steek, een jaar later sloeg het noodlot terug hard toe en overleed zijn moeder ten gevolge van tuberculose. Hijzelf, zijn broer en zus werden wezen. Edgar werd geadopteerd door een rijk koopman in Richmond Virginia, hij gaf hem de naam Edgar Allen Poe, een naam die geschiedenis zou maken. In 1815 vertrok de familie naar Engeland meer bepaald naar Chelsea, vijf jaar later zette hij terug voet op Amerikaanse bodem en studeerde literatuur en latijn in Richmond. Later vervoegde hij het Amerikaanse leger voor een periode van twee jaar, de relatie met zijn adoptie familie was enigszins vertroebeld. Rond deze periode begon Edgar Allen Poe zijn fantasie leven te geven op papier in 1827 publiceerde hij een eerste artikel in een plaatselijke krant. hetzelfde jaar publiceerde hij met eigen middelen zijn eerste boek “Tamerlane and Other Poems”. Nog in hetzelfde jaar vervoegde hij De militaire academie maar gaf het na enkele maanden zijn studies op.

 

De auteur

In 1831 vloeiden drie meesterwerken vlotjes uit zijn pen en in datzelfde jaar huwde hij een dertien jarig meisje. Hij won een eerste lokale schrijfwedstrijd en in 1835 werd hij hoofdredacteur van een lokale krant. In die periode vestigde hij ook naam en faam als erkend criticus en de schrijver van fantastische kort verhalen. In 1938 na een verhuis van New York zag een ander werk van hem het leven namelijk “The Narrative of Arthur Gordon Pym” zijn echte eerste thriller met horror karakteristieken. Hij had de smaak te pakken en talloze meesterwerken creëerde hij waarvan dan meest bekende zijn : “The Raven” en “Murder in the Rue Morgue”. Het genre zou hem nooit meer loslaten. In 1847 stierf zijn vrouw en kwam Edgar Allen Poe in de handen van zijn eigen kwelduivel namelijk een zware alcoholverslaving. In 1849 op het absolute hoogtepunt van zijn roem werd zijn lichaam levenloos gevonden in Baltimore. Volgens sommige bronnen werd hij vermoord, anderen houden het op een opstapeling van ziekte en verslaving, hoe dan ook werd zijn dood een controverse, alsof het was ontsproten uit zijn eigen brein als een plot in één van zijn moorddadige en mysterieuze verhalen. Ironie ten top werd hij begraven in een naamloos graf, waar pas jaren later een gedenksteen aangaf dat daar één van de grootste literaire genieën lag begraven.

 

De bizarre aantrekkingskracht van zijn verhaal én zijn persoonlijkheid

Hij slaagde er niet alleen in om zijn personages een aura te geven van mysterie en soms boven natuurlijkheid, maar hij kon dit moeiteloos doortrekken naar zijn persoon. Hij werd aanzien als een mysterieus, morbide persoon die genoegen kon vinden om te wandelen in de schaduw van de volle maan op vervallen kerkhoven. Dit is de legende van Edgar Allen Poe, het typische voorbeeld van hoe de auteur een symbiose ondergaat met zijn hersencreaties. Meeste grote auteurs versmelten met hun alter ego(s) en dat was bij hem zeker het geval. Het verkeerdelijk idee dat de mensen hadden van hem werd sterk gecultiveerd door rivalen en in zekere mate door Poe zelf om zo een zekere mythe tot stand te brengen die uiteindelijk zijn broodwinning was. Als criticus stoorde het hem niet om alle gevestigde waarden met de grond gelijk te maken, het echte mysterie verhaal was Poe zelf, voor velen ondoorgrondelijk, voor anderen een genie met ontelbare creatieve facetten.

 

Belangrijkste werken:

(informatieve bron : wikipedia).

 

“The Black Cat”

“The Cask of Amontillado”

“A Descent into the Maelström”

“The Facts in the Case of M. Valdemar”

“The Fall of the House of Usher”

“The Gold-Bug”

“Hop-Frog”

“The Imp of the Perverse”

“Ligeia”

“The Masque of the Red Death”

“The Murders in the Rue Morgue”

“The Oval Portrait”

“The Pit and the Pendulum”

“The Premature Burial”

“The Purloined Letter”

“The System of Doctor Tarr and Professor Fether”

“The Tell-Tale Heart”

“Al Aaraaf”

“Annabel Lee”

“The Bells”

“The City in the Sea”

“The Conqueror Worm”

“A Dream Within a Dream”

“Eldorado”

“Eulalie”

“The Haunted Palace”

“To Helen”

“Lenore”

“Tamerlane”

“The Raven”

“Ulalume”

 

Feiten over Edgar Allen Poe

  1. Wat niet meteen een hoogtepunt is in een biografie over de Meester van de suspense is dat hij een ernstig gokprobleem had, en die mate zelf dat zijn stiefvader op een bepaald ogenblik niks meer te maken wou hebben met hem.
  2. Wat typisch is voor grote geniale meesters is dat ze een destructief kantje hebben. Niet alleen was er een voorliefde voor geluk spelletjes en alcohol, maar Poe was ook niet begenadigd in het spenderen van geld. Zoals de personages in veel van zijn verhalen had hij een donkere kant, een zijde die ontegensprekelijk heeft bijgedragen tot de genialiteit van zijn verhalen.
  3. Edgar kon blijkbaar ook goed liegen, hij loog over zijn leeftijd om dienst te kunnen nemen in het leger. Hij werd door de Krijgsraad ontslagen want wees op een terugkerend probleem met autoriteit.
  4. Hij wordt wereldlijk aanzien als de vader en de pionier van de mysterie verhalen. Sir Arthur Conan Doyle auteur van Sherlock Holmes keek naar hem op als zijn lichtend voorbeeld.
  5. De vereniging van Mysterie schrijvers van Amerika hebben hun eigen Oscar voor de beste thrillers, en inderdaad de naam van de prijs is “The Edward” genoemd naar onze vriend Poe.
  6. De mythe Edgar Allen Poe is vreemder dan algemeen wordt aangenomen, zo zijn er enkele dingen die nogal griezelig zijn maar niet minder echt. Alsof een naamloos graf niet genoeg was, werd de grafzerk die later op zijn tombe kwam te staan vernietigd door een treinongeluk (!).
  7. Volgens sommigen waren verschillende verhalen gebaseerd op echte gebeurtenissen zoals onder andere “The Fall of The House of Usher”. Er was een sterk gerucht dat Poe echte moordenaars observeerde, interviewde en in een bepaalde mate zelfs bewonderde.
  8. Poe zou niet vies zijn geweest van Marihuana en Opium, een bijzonderheid die Arthur Conan Doyle meegaf later in zijn alter ego: Sherlock Holmes.
  9. Sinds 1949 laat iemand geregeld een fles Cognac en rozen op zijn graf, wie en wanneer is een mysterie.
  10. De meeste horror-iconen en fanaten zijn absolute fans van Edgar Allen Poe zoals de legendarische horror acteurs Vincent Price en Christopher Lee.

 

Bedenking

Alhoewel hij algemeen wordt aanzien in literaire kringen als een onbetwistbaar genie, is deze voorvader van Stephen King bij het grote publiek een vage bekende naam en dat is zonde. Zijn werken staan sinds mijn jeugd in mijn bibliotheek en ik heb de verhalen die geen enkele kracht hebben ingeboet door de tand des tijds met zeer veel plezier en verwondering gelezen.

Edgar Allen Poe heeft niet alleen het mysterie genre op de map gezet in de literatuur maar ook in de film. Producties als de “The Raven” zijn pareltjes en echte klassiekers.

Het genie van de man ligt er vooral in dat hij zijn duistere kant heeft kunnen ventileren in zijn werken, dit heeft ongetwijfeld bijgedragen tot de genialiteit en de gruwelijke oprechtheid van zijn verhalen en de personages. Vele auteurs en mensen verdringen het feit dat wij allen een duistere kant hebben, Edgar Allen Poe heeft de kracht gevonden om deze zijde te omarmen in zijn creatieve ontwikkeling. Het is mijn bescheiden opinie dat dit waarschijnlijk zijn flirten met het extreme en het macabere op een niveau heeft kunnen behouden dat psychisch acceptabel was.

Edgar Allen Poe een grote vreemde meneer, maar velen weten ondertussen dat de grens tussen waanzin en genialiteit bijzonder dun is.

© Thalmaray – 2011 (revisie 2018).

Literatuur van en over Edgar Allen Poe kan je hier bestellen.

Laat een reactie achter