Artikels

Market Garden in Arnhem- Nederland en King Kong

Hoewel deze titel klinkt als een even desastreuze Hollywood B-film is het een bizar verhaal dat verscholen zit achter het grote beeld: de poging van de geallieerden om via de aanval op Arnhem de ruggengraat van het Duitse leger te breken en aldus de oorlog in te korten.

King Kong is niet anders dan een codenaam voor een Nederlandse dubbelagent die eigenlijk in dienst was van het nazi Rijk.  Christiaan Lindemans kreeg verschillende aliassen zoals “de doder” en “King Kong”, vooral omdat deze spion zich niet beperkte tot het verzamelen van informatie, wel integendeel: hij was een echte moordenaar.  Na de verpletterende nederlaag in Arnhem kwam het aan het licht dat hij de verantwoordelijke was die de invasieplannen door speelde aan de Duitse verdedigers, met ronduit catastrofistische gevolgen.  Dit fiasco heeft volgens een educatieve berekening de oorlog zeven maanden langer doen duren. Dit feit  heeft een enorme invloed gehad op de geschiedenis.  Hierdoor zijn de Sovjet troepen eerst Berlijn binnengedrongen en werd het continent gedompeld in een koude oorlog die het continent letterlijk zou verdelen voor de komende generaties.

Deze man had zich nochtans verdienstelijk gemaakt voor de geallieerden, onder andere tijdens een geheime opdracht in Antwerpen, waar hij maar liefst 27 Gestapo en S.D. agenten elimineerde. Zijn vrienden spraken hem aan met “Kris” en zijn zwaktes waren gokken en vrouwen.  Hij was berucht omdat het begrip angst hem vreemd was, blijkbaar was dit ook het geval voor loyaliteit.

Biografie van King Kong

Voor de tweede wereldoorlog werkte hij als mecanicien in de ouderlijke garage in Rotterdam. Na één van zijn halsbrekende toeren geraakte hij betrokken in een motorongeval welke hem deels verlamd liet aan de linker zijde. Hij was een imposante en dreigend figuur wat hem al gauw de naam King Kong bezorgde. Hij sprak vloeiend Duits, Frans en kon zich aardig behelpen in het Engels. Hij werd truckchauffeur voor de Luftwaffe in 1940 en kwam eerder toevallig in contact met het Franse verzet.

In 1943 was zijn populariteit bij het Nederlands verzet het hoogst. Hij verzamelde fondsen om piloten die werden neergehaald boven Nederland en België te smokkelen naar Spanje en Portugal. Hij had contact met alle voorname Nederlandse verzetsgroepen en mensen, en resulteerde eigenlijk onder het Britse MI9.

 

Nadat zowel zijn broer en zijn minnares gearresteerd werden door de Duitsers in Parijs, zocht hij zelf contact met de S.S. van Heinrich Himmler en stelde hen zijn hand- en spandiensten voor, in ruil voor de vrijlating van zijn geliefden. Op dat moment begon zijn gevaarlijke rol als dubbelagent. Hij kwam onder het bevel van een geniale Duitse spionage officier die op het punt stond om grote verzetshaarden in Frankrijk, België en Nederland op te rollen. Lindemans slaagde erin om te infiltreren bij de Britse geheime dienst MI9. Tegen eind 1944 was hij zelfs stafofficier van prins Bernhard en kreeg hij de rang van kapitein in het Nederlandse verzet.

September 1944

Op 3 september 1944 kreeg hij van de S.S. het bevel under cover te gaan in de Engels-Canadese spionagediensten die actief waren in België. Zijn doel was eenvoudig, hij moest uitvissen wat de geallieerden van plan waren met Nederland.

Vreemd genoeg de volgende dag kwam een hoge Britse officier naar Antwerpen op zoek naar een Nederlander die probleemloos kon infiltreren in Nederlands bezet gebied om contact te leggen met neergehaalde piloten.

Op 14 september vervoegde Lindemans zich bij Britse commando’s. In een regen van mortiervuur probeerde de groep door te breken op Nederlands grondgebied. De Britse bevelhebber kapitein Baker werd zwaargewond en werd afgevoerd naar het Duitse veldhospitaal. Lindemans  vroeg en kreeg een onderhoud met de Duitse Luftwaffe generaal Kurt Student.

 

Lindemans ging terug onder de radar werken bij het Nederlands verzet. Een toevallige vondst van documenten die hij bij zich had, riep heel wat vraagtekens op bij Nederlandse verzetslieden, hij werd zelfs eventjes kort gearresteerd. Op 23 september werd hij echter vrijgesproken en losgelaten. Niemand had enig idee hoe King Kong zich maneuvreerde tussen de waarheid en de leugens.

Op 26 oktober viel het doek voor de dubbelspion. Een andere Abwehr agent genaamd Cornelis Verloop bevestigde dat Lindemans de operatie Market Garden had doorgespeeld aan de Duitsers.

 

Twee dagen later werd hij gearresteerd in Brussel in het hoofdkwartier van Prins Bernhard. Na wekenlange ondervraging door de Britse geheime dienst ging hij eindelijk door de knieën. Hij werd enkele weken later terug overgedragen aan het Nederlandse gerecht en werd opgesloten in de gevangenis van Breda. Hij pleegde later na een overplaatsing naar de gevangenis van Schevingen zelfmoord door het slikken van een 80-tal Luminal pillen. De dubbelspion zou zich nooit verantwoorden voor de rechtbank.

De controverse begon onmiddellijk toen twee verpleegsters onmiddellijk met het verhaal op de proppen kwamen dat King Kong werd vermoord, en er van zelfmoord geen sprake was.

Controverse

Het is opmerkelijk dat de laatste jaren meer historici zich laag dunkend uitspreken over de rol van Lindemans in het Arnhem debacle. Volgens enkelen was de impact van zijn verraad zo goed als onbelangrijk. In Duitse stukken las ik echter het tegenovergestelde.  Is dit een correcte analyse of is het een perfect aangebracht rookgordijn?

Zoals het een echt spionageverhaal past is er discussie over de historische feiten. Volgens een ex-bevelhebber kapitein Baker werd Lindemans gevangengezet in de Tower of London en later wegens hoogverraad geëxecuteerd.

In 1946 verschijnt er in een Nederlands dagblad een artikel over een gevangenisuitbraak waarbij drie mensen het hazenpad kozen. Het blad suggereert dat de notoire Lindemans één van de drie ontsnapten was. In spionagekringen werd er dan ook druk gespeculeerd over de echte Lindemans die kon ontkomen naar Zuid Amerika, na een lichaamswissel.

In 1986 kwam er nog een vervolg op de saga toen de Nederlandse patholoog Martin Voortman positief een skelet identificeerde als zijnde Christiaan Lindemans. Wel werd een hoog gehalte cyaankali gevonden in zijn skelet.

Tot op heden hangt er een waas van mystiek over dit dossier, te meer er verschillende dossierstukken zoek zijn geraakt. Alles wijst erop dat we hier met een verhaal zitten, waar niets is (was) wat het lijkt.

In 1997 dook uiteindelijk een zelfmoordnota op die eigenhandig was geschreven door Lindemans.

Het ziet er naar uit dat de King Kong van Arnhem aan zijn einde kwam kort na zijn arrestatie, of toch niet?…

Lindemans in de media

Verschillende boeken en films behandelen zowel de slag rond Arnhem als de zaak Lindemans, hier een opsomming van de voornaamste:

 

De film “A Bridge Too Far” is een prachtige film over de slag van Arnhem.

De film Zwartboek van Paul Verhoeven legt subtiel verwijzingen naar de zaak Lindemans en is er deels op gebaseerd.

Het boek “King Kong” van Tomas Ross is een aanrader voor iedereen die zich hierin wil verdiepen.

Het boek “A Bridge Too Far” van Cornelis Ryan.

Toneelstuk “King Kong” van W.F. Hermans.

Het boek “Leven dood en opstanding van een verrader” Frans Dekkers & Gijs van de Westelaken.

Bedenking

Het is opmerkelijk dat de acties van één man een enorme impact kunnen hebben op de wereldgeschiedenis. Stelt u voor indien Lindemans zijn eigen land niet had verraden, zou er nooit een ijzeren gordijn zijn geweest, geen D.D.R. en misschien zelfs geen koude oorlog.  Zijn actie is bovendien verantwoordelijk geweest voor honderden doden en gewonden en onnoemelijk veel extra leed. Dergelijke gebeurtenissen zijn het bewijs dat iedere man of vrouw telt in een situatie.

Wat mij bezighield bij dit waargebeurde verhaal is: wat waren de motieven om Nederland te verraden? Louter opportunisme? Het redden van zijn gearresteerde broer en vriendin? Hypothetisch en spelend als advocaat van de duivel, heb ik de neiging om te geloven dat deze laatste motivatie de drijfveer was. Uit vorige acties die ik kon bekijken lijkt het me niet dat hij een fanatieke ideologische nazi was, tenzij de geschiedschrijving uiteraard geen correct beeld geeft van de man. Zoals het een goede spion beaamd is er uiteraard weinig bekend over hem.

Eens te meer blijkt dat achter iedere grote gebeurtenis talloze verhalen zitten en quasi anonieme rolspelers die wel degelijk een impact hebben gehad op de menselijke geschiedenis. Statistisch kan men alles weten over de slag rond Arnhem, doch het komt pas tot zijn recht wanneer men de finesses snapt van het volledige verhaal.

 

Het is opmerkelijk dat deze mens er blijkbaar moeiteloos in slaagde om heel wat mensen een rad voor de ogen te draaien. De rol van prins Bernhard is verbazend te noemen, niet alleen weigerde hij dagenlang te aanvaarden dat Lindemans een spion was, hij toonde overduidelijk veel sympathie en zelfs genegenheid voor hem.

Uit het doornemen van tientallen documenten kan ik afleiden dat Prins Bernhard ernstige imagoschade heeft opgelopen door de affaire Lindemans. In de slechte scenario’s wordt zelf gesuggereerd dat hij op bevel van de prins werd vermoord. Een tweede waarneming was dat Nederland blijkbaar nu nog moeite heeft met een grijs verleden. Heb mij dikwijls de vraag moeten stellen of Lindemans niet een driedubbel spion was? Zou het kunnen dat de gedoodverfde verrader eigenlijk een zeer gevaarlijk spel speelde die hem uiteindelijk fataal zou worden. Vreemd is ook dat ik geen enkele referentie kon terugvinden wat er exact is gebeurd met zijn broer. Hielden de Duitsers woord? Of werd zijn broer als wraak gedood door het Nederlandse verzet? Feit is dat Lindemans verschillende diensten heeft verleend aan prins Bernhard en dat daar nu in alle talen over wordt gezwegen. Volgens geallieerdenbronnen was Lindemans verantwoordelijk voor de dood van 260 verzetsstrijders, volgens Duitse archieven was het cijfer 330.

De slag van Arnhem was één van de belangrijkste veldslagen uit de tweede wereldoorlog, en een mijlpaal in de bevrijding van Nederland, het was tevens de laatste overwinning voor het Derde Rijk.

Uit onderzoek blijkt dat dit dossier momenteel nooit in een correcte historische context zal kunnen worden geplaatst, er ontbreekt simpelweg teveel informatie om een neutrale kijk te krijgen op de gebeurtenis en de persoon.  Dit dossier is een echt enigma en ik ben in de overtuiging dat er deskundig werd verhinderd dat de waarheid gekend zou worden.

 

 

© Thalmaray

Literatuur en multimedia over Operatie Market Garden kan je hier vinden.

Laat een reactie achter